Bu ve devamındaki birkaç sayfa, İspanya Carcassonne millî takımı tarafından hazırlanan ve carcassonne.cat üzerinden CC BY-SA lisansıyla paylaşılan “Guía de Estrategia para el Carcassonne” (Carcassonne Strateji Kılavuzu) adlı kaynaktan, izin alınarak Türkçeye çevrilmiştir. Kılavuz, temel kutu (genişletmesiz) ve 1v1 (iki kişilik) oyun formatına odaklanıyor — çünkü dünya şampiyonalarında oynanan format bu.
Bu kılavuzu okumadan önce oyunun temel kurallarını bilmen bekleniyor (bkz. Kurallar).
Neden Karo Saymak Gerekir?
Yapılması gereken ilk şey: her tür karodan kaç tane olduğunu ezberlemek.
Neden? Çünkü var olmayan bir karoyu bekleyerek bir şehri kapatmaya çalışmak istemezsin.
Birinin domino oynarken, 0’dan 6’ya kadar her sayıdan tam 7 taş olduğunu bilmeden oynadığını düşünebiliyor musun? Ne zaman “kapatabileceğini” bilemediği için daha kötü oynar, değil mi? Carcassonne’da da durum tam olarak bu.
Rakibini bloklayabilmek ve kendi meeple’ının bloklanmasını önleyebilmek için her karo türünden kaç tane olduğunu bilmen gerekir. Örneğin, temel kutuda kaç manastır, kaç yol karosu, kaç “cap” ve kaç “dorito” olduğunu bilmek önemlidir.
Temel Kutudaki Karo Dağılımı
Karo türlerini ve adetlerini zaten Taktikler sayfamızda A-X harfleriyle 24 ayrı grup halinde, tek tek doğrulayarak listelemiştik. Burada aynı sınıflandırmayı kullanacağız — kaynak kılavuzdaki İspanyolca kategori isimlerini (tapeta, dorito, mazacote vb.) tekrar üretmiyoruz, çünkü kaynağın kendi kategorileri bizim 24’lük listemizle bire bir örtüşmüyor (örneğin kaynaktaki “mazacote” grubu, bizim ayrı saydığımız 3 kenarlı ve 4 kenarlı şehir karolarını birlikte sayıyor).
Bizim terminolojimizle kısaca hatırlatalım:
- Manastır — 6 karo (2 yollu + 4 yolsuz)
- Sadece yol — 22 karo (düz, dirsek, T ve kavşak türleri)
- 1 kenarlı şehir (“cap”) — yolsuz veya yollu (düz/dirsek/T yol) varyantlarıyla toplam
- 2 kenarlı şehir — köşede birleşik (“dorito”), karşılıklı, veya iki bağımsız parça (“separator”/“splitter”) olabilir
- 3 kenarlı şehir (“cow”) — yolsuz veya yollu (“horse”)
- 4 kenarlı şehir — tamamen kapalı, tek bir karo
Tam liste, her grubun karo görseli ve kesin adediyle Taktikler → Karo Sayıları sayfasında.
Bloklamanın Matematiksel Temeli: Var Olmayan Karolar
Carcassonne’u tasarlayan kişi şu soruyu sormuş olmalı: Kaç farklı karo yapabilirim?
Teorik olarak, çayır/şehir/yol kenarlarının farklı kombinasyonlarıyla çok daha fazla karo türü üretilebilir. Ama temel kutuda bilerek üretilmemiş iki kombinasyon var:
- 2 çayır kenarı + 1 şehir kenarı + 1 yol kenarı olan karolar
- 2 şehir kenarı + 1 çayır kenarı + 1 yol kenarı olan karolar
Bu iki grubun ortak noktasına dikkat et: her ikisinde de tam olarak 1 yol kenarı var. İkisinde de 2 yol kenarı olan bir versiyon yok.
Bunun pratikte ne anlama geldiğini bir örnekle görelim. Tahtada boş bir yer (bir “boşluk”) olduğunu ve bu boşluğun komşularından dolayı şu şekli istediğini düşün: 2 kenarı çayır, 1 kenarı şehir, 1 kenarı da yol olan bir karo. Yukarıdaki kurala göre böyle bir karo hiç yok — yani o boşluk asla, hiçbir zaman dolmaz! Eğer rakibinin meeple’ı bu boşluğa bitişikse, o meeple sonsuza dek bloklanmış olur.
Ama eğer aynı boşluk, komşu karolar sayesinde 2 yol kenarı istiyor olsaydı (örneğin 1 çayır + 1 şehir + 2 yol), bu kombinasyon gerçekten var — yani o boşluk normal şekilde doldurulabilirdi.
Sonuç — bloklama kuralının özü:
- Bir meeple’ı bloklamak istiyorsan: meeple’ın bitişiğindeki boş yeri, oraya sadece 1 yol kenarı gelecek şekilde bırak (2. yol kenarını ekleme).
- Bir meeple’ı bloklanmaktan korumak istiyorsan: o boşluğa mümkün olduğunca 2 yol kenarı birden gelmesini sağla — bu, çok daha fazla karo türüyle doldurulabilir hale gelir.
(Bu kuralın tek bir istisnası var, pratikte nadiren karşına çıkar — ilerideki bölümlerde göreceğiz.)
Bu basit ama güçlü kural, ilerideki bölümlerde göreceğimiz tüm bloklama tekniklerinin temelini oluşturuyor.